19:00
Głos morza, głos wiary / Od Hebrydów do reformacji
Orkiestra Filharmonii Opolskiej
Szymon Rypa – puzon . . .
Orkiestra Filharmonii Opolskiej
Szymon Rypa – puzon
Piotr Mazurek – dyrygent
W programie:
Felix Mendelssohn Bartholdy – Uwentura Koncertowa „Hebrydy” op. 26 [10′]
Friedebald Gräfe – Koncert na puzon i orkiestrę [15’]
Kazimierz Serocki – Sonatina na puzon i orkiestrę [10']
Felix Mendelssohn-Bartholdy – V Symfonia d-moll „Reformacyjna” op. 107 [33′]
Jedno miejsce, dwie kultury. Śląsk Opolski przez wieki stanowił przestrzeń, w której splatały się różne tradycje kulturowe, a wpływy niemieckojęzycznego kręgu muzycznego odcisnęły na tym regionie trwały ślad. Przez stulecia pozostawał on pod silnym oddziaływaniem niemieckiej kultury muzycznej – od kościelnej tradycji organowej i chóralnej po działalność licznych kapeli i orkiestr miejskich. Muzyka niemieckich kompozytorów była tu nie tylko wykonywana, ale i żywo obecna w lokalnym życiu koncertowym, kształtując gusta opolskiej publiczności.
Hebrydy Felixa Mendelssohna to muzyczna pocztówka zrodzona z zachwytu nad naturą – kompozytor, olśniony widokiem Jaskini Fingala na szkockiej wyspie Staffa, pragnął uchwycić w dźwiękach niezwykłość tego miejsca, tworząc jedno z pierwszych dzieł poematu symfonicznego. W niespełna jedenastominutowej Uwerturze słychać zarówno majestatyczny bezmiar samotnej, bazaltowej groty, jak i niespokojny, żywy ruch fal uderzających o skały. Podobno sam kompozytor, wciąż pod wrażeniem przeżytej chwili, zapisał pierwsze takty melodii natychmiast po opuszczeniu jaskini, jakby chciał ocalić od zapomnienia ulotne wzruszenie.
Koncert na puzon i orkiestrę Friedebalda Gräfego uchodzi za jedno z najważniejszych dzieł niemieckiej szkoły puzonowej. Utrzymany w formie tematu z wariacjami, łączy późnoromantyczną, śpiewną kantylenę z instrumentalną wirtuozerią, prezentując pełny zakres możliwości instrumentu. Gräfe, sam będąc puzonistą, stworzył utwór, w którym technika idzie w parze z muzykalnością, wymagając od solisty zarówno precyzji, jak i umiejętności budowania napięcia oraz różnicowania nastroju.
Sonatina na puzon i orkiestrę Kazimierza Serockiego należy do najważniejszych polskich kompozycji na puzon solo, łącząc inspiracje ludowe z nowoczesnym językiem harmonicznym. Utwór składa się z trzech kontrastujących części – od energicznego Allegro, przez śpiewne Andante molto sostenuto, po żywiołowy, taneczny, humorystyczny finał. To muzyka pełna kontrastów i zaskoczeń, dlatego warto usłyszeć ją na żywo i przekonać się, jak wiele emocji potrafi wydobyć z rzadko występującego na scenach instrumentu prawdziwy wirtuoz.
Symfonia Reformacyjna Feliksa Mendelssohna-Bartholdy’ego miała uświetnić obchody 300. rocznicy „Wyznania augsburskiego” w Berlinie. Jednak choroba kompozytora, będąca następstwem przebytej odry, spowodowała, że dzieło nie powstało na czas, a kolejne próby jego wykonania w Lipsku, Monachium, Paryżu czy Londynie kończyły się niepowodzeniem. Rozczarowany Mendelssohn uznał w końcu Symfonię za nieudaną i nigdy nie zgodził się na jej publikację. Dopiero po jego śmierci ujrzała światło dzienne. Muzycznym elementem spajającym dzieło jest Drezdeńskie Amen – krótka, liturgiczna formuła dźwiękowa, przenikająca wszystkie cztery części utworu, nadająca mu religijny, niemal mistyczny charakter i prowadząca ku triumfalnemu finałowi opartemu na chorale Marcina Lutra.